Produkt krajowy brutto. Rachunki regionalne w latach 2014-2016

Wartość PKB w Małopolsce w 2016 r. wyniosła 148 103 mln zł i podobnie jak we wcześniejszych latach, w stosunku do pozostałych regionów, ulokowała ten region na 5 miejscu.

W skali całej Polski wartość wytworzonego produktu krajowego brutto w 2016 r. wyniosła 1 861 112 mln zł. W porównaniu do 2015 r. nastąpił wzrost o 3,4% (w cenach bieżących) oraz o 3,1% (w cenach stałych).

Małopolska znalazła się wraz z regionem warszawskim stołecznym, śląskim, wielkopolskim i dolnośląskim, w grupie regionów z wysokimi udziałami w tworzeniu produktu krajowego brutto w latach 2014-2016. W 2016 r. jednostki prowadzące działalność w wymienionych 5 regionach wytworzyły w sumie 55,6% krajowej wartości PKB (w latach 2014 i 2015 – 55,4%).

Liderem rankingu jest nowo wyodrębniony region warszawski stołeczny, w którym wartość PKB w 2016 r. wyniosła 316 987 mln zł. Region mazowiecki, który do niedawna analizowany był wspólnie z warszawskim stołecznym pod jedną kategorią województwa mazowieckiego, zajął dopiero 8. miejsce w rankingu.

W latach 2014-2016 tempo wzrostu PKB ukształtowało się na poziomie 8,2% (w cenach bieżących), najszybciej jego wartość wzrosła w regionie pomorskim (o 10,8%) i małopolskim (o 10,5%). Tempo wzrostu PKB sięgające średniej krajowej lub przewyższające ją, oprócz regionu pomorskiego i małopolskiego, odnotowano także w regionach: wielkopolskim, mazowieckim regionalnym, warszawskim stołecznym oraz kujawsko-pomorskim.

Rysunek 1. Udział regionów w tworzeniu produktu krajowego brutto w 2016 r.

Wykres przedstawia udział regionów w tworzeniu produktu krajowego brutto w 2016 r.

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS

 

Produkt krajowy brutto w regionach w przeliczeniu na 1 mieszkańca

W województwie małopolskim produkt krajowy brutto w przeliczeniu na 1 mieszkańca w 2016 r. wyniósł 53 865 zł (7. pozycja w kraju), dając 90,6% średniej krajowej. W latach 2014-2016 we wszystkich regionach zanotowano realny wzrost wartości wskaźnika.

Przeciętny poziom produktu krajowego brutto w przeliczeniu na 1 mieszkańca dla Polski w 2016 r. wyniósł 48 432 zł (w 2014 r. 44 705 zł, w 2015 r. 46 814 zł). W ujęciu realnym, w porównaniu do poprzednich lat, wartość wskaźnika wzrosła: w stosunku do 2015 r. o 3,1%, natomiast w stosunku do 2014 r. o 7,1%.

Najwyższy poziom PKB per capita odnotowano w regionie warszawskim stołecznym (105 719 zł), który przekraczał przeciętną w kraju ponad 2-ktornie. Kolejne regiony z wysoką wartością wskaźnika, to: dolnośląskie (53 659 z), wielkopolskie (52 844 zł) oraz śląskie (50 184 zł). Z kolei wartość wskaźnika poniżej przeciętnej ukształtowała się w 8 regionach i wyniosła poziom od 79,6% do 96,9% średniej krajowej.

Najbardziej korzystną zmianę zanotowano dla województwa pomorskiego (o 10,2%), z kolei najmniej dla regionu podlaskiego (o 6,0%). W samej Małopolsce dynamika wzrostu PKB per capita w analizowanym okresie czasu sięgnęła 10,1%.

Mapa 1. Produkt Krajowy Brutto per capita (ceny bieżące) w w regionach w 2016 roku

Mapa przedstawia wskaźniki Produktu Krajowego Brutto per capita (ceny bieżące) w regionach w 2016 r.

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS

 

Produkt krajowy brutto w podregionach

Liderem w tym zakresie było m. st. Warszawa, które w 2016 r. wygenerowało 13,3% polskiego produktu krajowego brutto. W przeliczeniu na 1 mieszkańca wartość wskaźnika wyniosła 141 941 zł, a więc prawie trzykrotnie więcej, niż średnia krajowa oraz o 34% więcej, niż przeciętnie w regionie warszawskim stołecznym. Drugą lokatę w zakresie udziału w krajowym PKB zajęło miasto Kraków, jednak wynik był znacznie niższy – 3,3% polskiego PKB. W przeliczeniu na 1 mieszkańca miasto uzyskało wynik: 80 353 zł, który znacznie przekracza średnią krajową (o 65,9%). Udziały powyżej 2% odnotowano jeszcze w 8 następujących podregionach: m. Poznań, trójmiejskim, m. Wrocław, katowickim, warszawskim zachodnim, m. Łódź, bydgosko-toruńskim i poznańskim.

Wykres 1. Porównanie PKB per capita małopolskich podregionów w latach 2014-2016 (ceny bieżące)

Wykres przedstawia porównanie PKB per capita małopolskich podregionów w latach 2014-2016 (ceny bieżące)

Źródło: Opracowanie własne na podstawie danych GUS

 

Dochody gospodarstw domowych

Nominalne dochody (w cenach bieżących) do dyspozycji brutto w sektorze gospodarstw domowych w 2016 r. wyniosły 1 121 369 mln zł (Małopolska: 93 129 mln zł) i były wyższe w porównaniu z 2014 rokiem o 8,1% (Małopolska: o 8,2%). Realne dochody (po odjęciu inflacji) do dyspozycji brutto w sektorze gospodarstw domowych w 2016 r. wzrosły o 6,0% w porównaniu z 2015 rokiem (w 2015 roku o 3,5% w porównaniu z 2014 rokiem).

W przekroju regionalnym realny wzrost dochodów do dyspozycji brutto w sektorze gospodarstw domowych w porównaniu do 2014 r. odnotowano we wszystkich regionach w Polsce. W 2016 r. największy udział w sumie dochodów do dyspozycji brutto gospodarstw domowych w kraju miały regiony: śląski i warszawski stołeczny (odpowiednio: 13,2% i 11,5%). Łącznie ich udziały wyniosły 24,7%. Małopolska znalazła się w grupie regionów o największym takim wkładzie razem z województwem wielkopolskim (9,5%) i dolnośląskie (7,9%), osiągając wynik 8,3%.

W skali regionów poziom dochodów w sektorze gospodarstw domowych w przeliczeniu na 1 mieszkańca w 2016 r. wahał się pomiędzy 42 831 zł w regionie warszawskim stołecznym (146,8% średniej krajowej), a 23 189 zł w województwie podkarpackim (79,5% średniej krajowej). W Małopolsce takie dochody wyniosły 27 583 zł i pod tym względem region zajął 8. lokatę w odniesieniu do pozostałych województw, osiągając 94,5% wartości średniej krajowej.

Pełny tekst opracowania na podstawie publikacji Głównego Urzędu Statystycznego – Produkt Krajowy Brutto. Rachunki regionalne 2014-2016